Lương khoán là gì? Người hưởng lương khoán có phải đóng BHXH không?

Lương khoán là gì? Người hưởng lương khoán có phải đóng BHXH không? Bài viết phân tích chi tiết theo quy định pháp luật hiện hành.

Lương khoán là gì?

Lương khoán là hình thức trả lương căn cứ vào:

• Khối lượng công việc

• Sản phẩm hoàn thành

• Kết quả công việc theo thỏa thuận

Theo đó, người lao động chỉ được trả lương khi hoàn thành đúng hoặc vượt mức công việc đã được giao khoán. Hình thức này thường áp dụng trong các công việc có thể đo lường rõ ràng về sản lượng hoặc kết quả.

Xem thêm:

Phúc lợi nhân viên – Tổng hợp các loại phúc lợi và vai trò trong doanh nghiệp

Các hình thức lương khoán phổ biến hiện nay

Trong thực tế doanh nghiệp, lương khoán thường được áp dụng dưới các dạng sau:

• Lương khoán theo sản phẩm. Người lao động được trả lương dựa trên số lượng sản phẩm hoàn thành đạt tiêu chuẩn.

• Lương khoán theo khối lượng công việc. Mức lương được xác định theo khối lượng hoặc hạng mục công việc cụ thể (ví dụ: khoán công trình, khoán hạng mục thi công).

• Lương khoán theo doanh thu hoặc kết quả. Áp dụng cho các vị trí kinh doanh, bán hàng, môi giới, trong đó thu nhập gắn liền với hiệu quả công việc.

Người hưởng lương khoán có phải đóng BHXH không?

CÓ hoặc KHÔNG, tùy vào loại hợp đồng ký kết, không phụ thuộc vào tên gọi “lương khoán”.

Trường hợp hưởng lương khoán PHẢI đóng BHXH

Người lao động bắt buộc tham gia BHXH khi đáp ứng đủ các điều kiện:

• Ký hợp đồng lao động (xác định hoặc không xác định thời hạn)

• Thời hạn hợp đồng từ 01 tháng trở lên

• Có sự quản lý, điều hành, trả lương thường xuyên từ doanh nghiệp

Theo quy định về BHXH bắt buộc, người làm việc theo hợp đồng lao động từ 01 tháng trở lên thuộc diện phải tham gia BHXH, không phân biệt hình thức trả lương là lương thời gian hay lương khoán.

Như vậy, dù trả lương theo khoán, người lao động vẫn phải đóng:

• BHXH

• BHYT

• BHTN

Trường hợp hưởng lương khoán KHÔNG phải đóng BHXH

Người hưởng lương khoán không thuộc diện đóng BHXH nếu:

• Ký hợp đồng khoán việc / hợp đồng dân sự

• Công việc mang tính ngắn hạn, không thường xuyên

• Không chịu sự quản lý về thời gian, nội quy lao động

• Chỉ cam kết về kết quả công việc, không ràng buộc quan hệ lao động

Trường hợp này thường gặp ở:

• Khoán việc theo công trình

• Thuê cá nhân làm dịch vụ độc lập

• Công việc thời vụ mang tính tự do

Phân biệt hợp đồng lao động và hợp đồng khoán việc

Đây là điểm rất quan trọng để xác định nghĩa vụ BHXH:

==> Cơ quan chức năng sẽ xem xét bản chất công việc, không dựa vào tên gọi hợp đồng.

Doanh nghiệp có được dùng lương khoán để né BHXH không?

❌ Không.
Nếu doanh nghiệp:

• Gọi là hợp đồng khoán

• Nhưng thực tế người lao động làm việc thường xuyên, chịu quản lý như nhân viên

Có thể bị:

• Xác định lại là quan hệ lao động

• Truy thu BHXH

• Xử phạt vi phạm hành chính

Doanh nghiệp cần lưu ý gì khi áp dụng lương khoán?

• Xác định rõ bản chất công việc trước khi ký hợp đồng

• Không sử dụng hợp đồng khoán sai mục đích

• Minh bạch điều khoản về quyền và nghĩa vụ các bên

• Tham vấn pháp lý khi triển khai khoán việc số lượng lớn

Kết luận

Lương khoán là gì không quan trọng bằng việc ký loại hợp đồng nào.

• Người hưởng lương khoán vẫn phải đóng BHXH nếu ký hợp đồng lao động đủ điều kiện theo luật.
• Chỉ trường hợp khoán việc đúng bản chất dân sự mới không thuộc diện tham gia BHXH.