Tìm hiểu rõ khái niệm truy thu thuế, thời hiệu truy thu, thẩm quyền và mức xử phạt khi vi phạm nghĩa vụ thuế cá nhân/doanh nghiệp.
Mục lục cho bài viết
Khái niệm “truy thu thuế”
“Truy thu thuế” hay “Back Taxes” theo nghĩa đơn giản là việc cơ quan thuế yêu cầu người nộp thuế nộp phần thuế còn thiếu từ các năm trước.
Đối tượng có thể là cá nhân, hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp.
Xem thêm:
Các trường hợp truy thu:
Cá nhân nộp thuế bị truy thu nếu kê khai thiếu hoặc không kê khai thu nhập.
Hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp cũng bị nếu không khai thuế, khai sai, hoặc nộp chậm.
Khi nào bị truy thu thuế?
Các hành vi dẫn tới truy thu
Không thực hiện kê khai thuế theo quy định hoặc kê khai thu nhập bị thiếu.
Bỏ qua việc kê khai thuế trong năm tính thuế.
Nộp thuế trễ hoặc không nộp thuế khi đã có nghĩa vụ.
Lưu ý: không phải mọi trường hợp đều là vi phạm hình sự
Việc “truy thu” bản chất là hành động hành chính yêu cầu nộp thuế còn thiếu.
Tuy nhiên nếu có hành vi trốn thuế cố ý, sẽ bị xử phạt hành chính hoặc hình sự tùy mức độ.
Thẩm quyền ra quyết định truy thu thuế
Theo Luật Quản lý thuế 2019, cơ quan có thẩm quyền gồm:
Các Cục Thuế.
Chi cục Thuế.
Tổng cục Thuế.
Cơ quan Hải quan tương ứng với hàng hóa xuất nhập khẩu.
Tùy vào từng đối tượng nộp thuế (cá nhân, hộ kinh doanh, doanh nghiệp) mà có cơ quan chuyên trách.
Thời hiệu truy thu thuế
Theo Nghị định 125/2020/NĐ‑CP: Thời hạn truy thu là 10 năm tính từ thời điểm phát hiện hành vi vi phạm thuế.
Ví dụ: nếu doanh nghiệp bị phát hiện năm 2025 có hành vi vi phạm từ năm 2016, cơ quan thuế có thể xem xét truy thu các khoản từ năm 2015 trở về trước (tối đa 10 năm).
Lưu ý: Có những khoản, như nghĩa vụ tài chính khác do cơ quan có thẩm quyền xác định, có thể có thời hạn khác.
Hành vi trốn thuế & mức xử lý
Xử phạt hành chính
Các hành vi như:
Không khai thuế hoặc khai thuế/chậm sau 90 ngày kể từ hạn khai.
Khai thiếu, khai sai số thuế phải nộp.
Sử dụng hóa đơn không hợp pháp để giảm thuế.
Mức phạt có thể là:Ít nhất bằng số tiền thuế trốn nếu có tình tiết giảm nhẹ.
Từ 1,5 lần, 2 lần, 2,5 lần đến 3 lần số tiền thuế trốn nếu có tình tiết tăng nặng.
Trách nhiệm hình sự
Theo Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi 2017 (Điều 200): Hành vi trốn thuế với số tiền lớn có thể bị phạt tiền, phạt tù.
Ví dụ: trốn thuế từ 100 triệu đồng đến dưới 300 triệu đồng hoặc tái phạm có thể bị phạt tiền 100 triệu – 500 triệu hoặc tù từ 3 tháng đến 1 năm.
Số tiền trốn thuế lớn hơn, có tổ chức, lợi dụng quyền hạn sẽ bị mức phạt nặng hơn (tù 1-7 năm hoặc hơn).
Những điểm người nộp thuế cần lưu ý
Luôn kê khai đúng, đầy đủ và nộp thuế đúng hạn để tránh bị truy thu.
Khi bị phát hiện có thiếu sót nên chủ động phối hợp với cơ quan thuế để điều chỉnh, tránh bị xem là cố ý trốn thuế.
Lưu giữ hóa đơn, chứng từ đầy đủ để chứng minh khi có yêu cầu kiểm tra.
Với hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ: phải chủ động đăng ký thuế, thông báo nếu ngừng kinh doanh tạm thời. Một số vi phạm xuất phát từ chủ quan thiếu kiến thức.
Theo dõi thời hiệu truy thu (10 năm) để biết quyền và nghĩa vụ của mình.
Tổng kết
“Truy thu thuế” là công cụ hành chính giúp Nhà nước đảm bảo thu đúng thu đủ thuế từ các năm trước mà người nộp thuế chưa thực hiện. Việc hiểu rõ khái niệm, khi nào bị truy thu, thời hiệu và xử lý khi vi phạm là rất cần thiết – đặc biệt đối với cá nhân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp. Thực hiện kê khai – nộp thuế đúng luật sẽ giúp bạn tránh rủi ro bị truy thu hoặc bị xử lý nặng hơn vì trốn thuế.
Hotline
Zalo
Facebook